Van offshore rijkdom naar veerkrachtige welvaart: presentatie aan De Nationale Assemblee

GLIAG · GOLDEN LANE INVESTMENTS ADVISORY GROUP · GLIAG-FE-2026-1113-DNA-001 · Revisie 1.0 · 13 november 2026
Drs. Marcel P.T. Chin-A-Lien, MBA, M.Sc., Ing., geoloog · Zoetermeer & Paramaribo

Presentatie aan De Nationale Assemblee, Paramaribo, november 2026: hoe Suriname zijn olie- en gasrijkdom op zee kan omzetten in blijvende welvaart aan land

Kernboodschap

Suriname is rijk aan olie en gas. Dat is een stevige basis om offshore rijkdom om te zetten in veerkrachtige welvaart: welvaart die blijft, ook als de olieprijs daalt en ook als de olie ooit op is. Twee projecten zijn daarvoor belangrijk: Gas-to-Shore en een nieuwe raffinaderij. Beide zijn GLIAG-voorstellen in de onderzoeksfase; er is nog geen investeringsbesluit.

1. Suriname is rijk aan olie en gas

Suriname ligt in het Guyana–Suriname-bekken, een van de rijkste olie- en gasbekkens ter wereld. In het bekken is ongeveer 12 miljard vaten olie en gas ontdekt. Het grootste deel ligt in het Stabroek-blok van Guyana, waar ExxonMobil bijna 11 miljard vaten winbare olie-equivalenten meldt (ExxonMobil). Volgens het GLIAG-migratiemodel is in de bodem veel meer olie en gas gevormd, in de orde van 1.200 miljard vaten. Niet alles daarvan is winbaar, maar het laat zien hoe groot de bron is.

De Golden Lane is de strook waarin de grote vondsten op één lijn liggen. Hij loopt van Guyana tot voor de Surinaamse kust, door Blok 58 (olie: Sapakara en Krabdagu) en Blok 52 (gas: Sloanea). Miljoenen jaren geleden voerden rivieren zand van het Guianaschild naar zee. Dat zand vormde waaiers op de diepe zeebodem; daarin zitten nu de olie en het gas.

2. Een stevige basis: Gran Morgu

Gran Morgu in Blok 58 is het eerste grote olieproject op diep water voor Suriname. TotalEnergies en APA namen op 1 oktober 2024 het investeringsbesluit: ongeveer US$ 10,5 miljard, meer dan 750 miljoen vaten winbaar, een productieschip (FPSO) van 220.000 vaten per dag en eerste olie verwacht in 2028 (TotalEnergies; Staatsolie).

Olie en gas zijn eindig. Welvaart moet blijven. Daarom gaat het om omzetten: van grondstof naar stroom, brandstof, werk, kennis en spaargeld voor later. Rijkdom begint bij de vondst; waarde ontstaat door slim beheer.

3. Twee projecten (voorstellen)

Gas-to-Shore (VOORSTEL). Gas van Sloanea in Blok 52 via een conceptuele route van ongeveer 225 km naar Paramaribo, later mogelijk naar Nickerie. Het gas levert betrouwbare en schonere stroom: Suriname heeft ongeveer 519 MW geïnstalleerd vermogen, waarvan 320 MW op stookolie en diesel; gas kan 100 tot 200 MW toevoegen. Eigen LPG maakt huishoudens minder afhankelijk van import. Betaalbare energie helpt rijstverwerking, houtverwerking, staal en onderhoud, en dus werk voor Surinamers (GLIAG, KKF-lezing).

Nieuwe raffinaderij (VOORSTEL). Een gefaseerde uitbreiding van de raffinaderij van Staatsolie bij Tout Lui Faut: van ongeveer 15.000 vaten per dag naar 20.000 tot 25.000, later 40.000 tot 50.000 vaten per dag. Dit is een conceptscenario; ontwerp en haalbaarheid moeten nog worden getoetst. Eigen raffinage betekent eigen diesel en benzine, minder geld naar import, inkomsten uit verkoop in de regio, en werk en opleiding voor Surinaamse technici.

4. Vier keuzes voor De Nationale Assemblee

1. Kader. Duidelijke wetten en fiscale regels voor gas.
2. Toetsing. Eerst onafhankelijk onderzoek, pas daarna investeren.
3. Local content. Opleiding, banen en Surinaamse bedrijven voorop.
4. Transparantie. Inkomsten openbaar en sparen voor later.

De vijftien dia’s

1. Van offshore rijkdom naar veerkrachtige welvaart
2. Drie boodschappen: rijk aan olie en gas, een stevige basis, twee projecten
3. Suriname ligt in een van de rijkste oliebekkens ter wereld
4. De Golden Lane loopt van Guyana tot voor onze kust
5. Oude rivieren brachten het zand waarin nu olie zit
6. In de bodem is veel meer olie gevormd dan tot nu gevonden
7. Gran Morgu: vanaf 2028 de eerste olie van diep water
8. Een stevige basis om offshore rijkdom om te zetten in veerkrachtige welvaart
9. Twee projecten maken het verschil: Gas-to-Shore en een nieuwe raffinaderij
10. Gas-to-Shore brengt gas van Sloanea naar de kust
11. Gas aan land geeft betrouwbare stroom, betaalbaar LPG en nieuw werk
12. Een nieuwe raffinaderij bouwt voort op Tout Lui Faut
13. Eigen raffinage houdt waarde, werk en brandstofzekerheid in Suriname
14. Met heldere keuzes maakt De Nationale Assemblee de omzetting mogelijk
15. Dank u wel. Graag uw vragen

Verwante GLIAG-publicaties

• KKF-lezing: Petroleumpotentieel, Gas-to-Shore en Tout Lui Faut
• The Onshore Dividend: local content uit Gas-to-Shore en de nieuwe raffinaderij
• Suriname 2050 and Beyond: The Suriname Navigator
• The Conversion Ledger

Disclaimer en juridische kennisgeving

Deze presentatie is analyse, geen beleggings-, juridisch of fiscaal advies, en geen aanbod of uitnodiging tot investering. Gas-to-Shore en de nieuwe raffinaderij zijn GLIAG-voorstellen, geen goedgekeurde projecten. GLIAG heeft deze analyse onafhankelijk opgesteld; zij is niet in opdracht van, beoordeeld door of onderschreven door De Nationale Assemblee, de Regering van Suriname, Staatsolie, TotalEnergies of APA. GLIAG is geen sponsor of aandeelhouder van enig genoemd project. Schattingen en scenario’s hangen af van aannames die onjuist kunnen blijken.

AI-verklaring. Perplexity Computer, een AI-agentsysteem, heeft onder leiding van de auteur geholpen bij het opstellen van de dia’s, het controleren van bronnen en de documentvoorbereiding. Het is geen auteur; de auteur is verantwoordelijk voor de inhoud.

Licentie en rechten. © 2026 Marcel P.T. Chin-A-Lien en GLIAG. Gelicentieerd onder CC BY-NC-ND 4.0. De rechthebbenden behouden zich uitdrukkelijk de rechten op reproductie en extractie voor tekst- en datamining voor op grond van artikel 4, lid 3, van Richtlijn (EU) 2019/790.

Deze pagina is de webeditie. De citeerbare versie is de Zenodo-editie, https://doi.org/10.5281/zenodo.24190651.

GLIAG · Born in knowledge. Built for decisions.
Insights. Viable Solutions. Resilient Value.
Zoetermeer & Paramaribo · 13 november 2026

www.gliag.com · info@gliag.com · petroleumenergyinsights.com

Soso Lobi